Jetë me luks të shfrenuar, të ekspozuara hapur në rrjetet sociale, duket se po bëjnë djemtë dhe vajzat e elitës qeverisëse të Iranit, në një kohë kur mijëra iranianë të zakonshëm vriten vetëm sepse guxuan të sfidojnë regjimin dhe të protestojnë kundër varfërisë dhe kushteve të rënda ekonomike.
Ndërsa shtypja e protestave antiregjim është jashtëzakonisht e dhunshme, me të paktën 5.000 të vrarë sipas autoriteteve iraniane dhe rreth 16.500 sipas organizatave të pavarura, fëmijët e klerikëve të lartë, ministrave dhe drejtuesve të sigurisë mbeten të mbrojtur nga gjakderdhja, duke jetuar në luks brenda ose jashtë vendit.
Sipas Daily Mail, djemtë dhe vajzat e njerëzve që kontrollojnë Iranin vazhdojnë të pozojnë me çanta luksoze firmato, supermakina dhe avionë privatë.
Vetëm një javë para shpërthimit të trazirave, modelja dhe stilistja e modës Anashid Husseini publikoi foto online ku shfaqej me një pallto të shtrenjtë kashmiri dhe një çantë, vlera e së cilës, sipas kritikëve, tejkalon të ardhurat vjetore të shumë iranianëve.
“Aghazadeh”, fëmijët e privilegjuar të pushtetit
Husseini është e martuar me djalin e ish-ambasadorit të Iranit në Danimarkë dhe është shndërruar në simbol të teprisë së elitës, duke shkaktuar zemërim publik. Ajo i përket grupit të quajtur “aghazadeh”, term që përdoret për fëmijët e zyrtarëve të lartë të regjimit, të cilët përfitojnë nga pushteti politik, korrupsioni dhe pasuria e krijuar përmes anashkalimit të sanksioneve.
Husseini nuk është rast i izoluar. Fëmijë të tjerë të elitës iraniane jetojnë jashtë vendit, menaxhojnë biznese dhe zotërojnë pasuri që tejkalojnë mundësitë e ekonomisë iraniane.
Mes tyre janë Mohammad Hossein Shamkhani dhe vëllai i tij Hassan, i njohur si “Hector”, me bazë në Dubai, të cilët drejtojnë një perandori globale në fushën e transportit detar. Babai i tyre, Ali Shamkhani, ka qenë ish-shef i sigurisë së Republikës Islamike dhe këshilltar i lartë i udhëheqësit suprem, Ajatollah Ali Khamenei.
“Stili i tyre i jetesës ka zemëruar qytetarët iranianë, veçanërisht brezin Z, sepse shohin se si jetojnë këta fëmijë të pasur, pa asnjë lloj llogaridhënieje”, tha Ella Rosenberg, studiuese e lartë në Jerusalem Centre for Foreign Affairs, e specializuar për Iranin dhe financimin e terrorizmit.
“Familjet e tyre, prindërit dhe gjyshërit, kujdesen që jeta e tyre në Iran të jetë e lehtë dhe e mbushur me luks”, shtoi ajo.
Të afërmit e Khameneit jashtë vendit
Khamenei ka disa të afërm që jetojnë në Britani dhe Francë, përfshirë nipin e tij Mahmoud Moradkhani, ndërsa nipërit dhe mbesat e themeluesit të Revolucionit Islamik, Ajatollah Khomeini, janë vendosur në Kanada.
Vëllai i Ali Larijanit, sekretar i Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare të Iranit, jep mësim për sigurinë kibernetike në Skoci, ndërsa fëmijët e ish-presidentit Hassan Rouhani jetojnë në Austri dhe kanë studiuar në Oksford.
Rreth 5.000 “aghazadeh” jetojnë në SHBA
Sipas një ish-ministri iranian, rreth 5.000 “aghazadeh” jetojnë në Shtetet e Bashkuara, armikun më të madh të Iranit, të quajtur nga regjimi “Satani i Madh”.
Një nga shembujt më të njohur është Sasa Sobhani, djali i ish-ambasadorit iranian në Venezuelë gjatë presidencës së Ahmadinejad.
Sobhani ka një llogari në Instagram me miliona ndjekës, ku shfaq jahte luksoze, avionë privatë, makina të shtrenjta dhe festa ekstravagante me gra gjysmë të zhveshura, duke shkaktuar zemërim të madh në Iran.
Ndryshe nga shumë anëtarë të elitës që mbajnë profil të ulët, Sobhani ka provokuar vazhdimisht kritikët e tij. Pas ekspozimit të stilit të jetesës luksoze, ai u përpoq të distancohej nga Teherani, i cili ka kërkuar ekstradimin e tij nga Spanja për akuza që përfshijnë operimin e faqeve ilegale të lojërave të fatit, pastrim parash dhe organizim festash rave. Ai i mohon këto akuza.
Gjatë trazirave, iranianë të pasur u panë duke udhëtuar drejt Turqisë për t’u argëtuar dhe socializuar larg dhunës. Kjo ndodhi nga frika se gjatë protestave ata mund të bëheshin objektiv.
Provinca Van, në lindje të Turqisë, në kufi me Iranin, është shndërruar në një destinacion të preferuar, ku anëtarë të elitës iraniane frekuentojnë bare dhe klube nate, ndërsa në atdheun e tyre protestat shtypeshin me dhunë.
Kontraste të thella brenda Iranit
Pavarësisht sanksioneve perëndimore ndaj regjimit, stili i jetesës së elitës iraniane duket se mbetet kryesisht i paprekur, si brenda ashtu edhe jashtë vendit. Në lagjet e pasura të veriut të Teheranit, si Elahieh – shpesh e krahasuar me Beverly Hills – makina luksoze kalojnë përpara kafeneve të shtrenjta, butikëve firmato dhe kullave moderne të banimit, duke krijuar një kontrast të fortë me vështirësitë ekonomike të shumicës së popullsisë.
Sanksionet kanë goditur rëndë ekonominë e gjerë, çmimet janë rritur ndjeshëm dhe pagat kanë rënë. Megjithatë, kritikët e regjimit theksojnë se pasojat më të rënda nuk i kanë ndjerë ata që ndodhen në majë të sistemit.
