Operacioni izraelito-amerikan “Epic Fury” vrau udhëheqësin suprem iranian, si dhe përfaqësues të lartë të regjimit të tij. Qëllimi i operacionit ushtarak ishte të “prekë kokën” në mënyrë efektive udhëheqjen iraniane dhe të ndikonte në ndryshimin e regjimit, shkruan “Mirror”.

Trupat e Gardës Revolucionare Islamike , forcat e armatosura të Iranit, lëshuan një deklaratë drithëruese duke mbajtur zi për vdekjen e sundimtarit të vendit, i cili kishte sunduar me grusht të hekurt që nga viti 1989. Deklarata tha se një “ndëshkim i keq” po vinte.

Irani ka lëshuar dronë dhe raketa të shumta drejt vendeve fqinje që kanë baza amerikane ose lidhje miqësore me Uashingtonin . Këtë mëngjes, konflikti u përhap në Liban, dhe një bazë në Qipro u godit gjithashtu nga një dron.

Në përgjigje të vdekjes së udhëheqësit iranian, Rusia lëshoi ​​gjithashtu një kërcënim për Evropën .

Franca, Suedia, Norvegjia dhe Finlanda kanë publikuar një manual mbijetese.

Kryeministri Keir Starmer ka paralajmëruar më parë se përballemi me “kërcënimin më të madh ushtarak të një brezi”. Por ai nuk ka shkuar aq larg sa disa vende të tjera, si Franca, Norvegjia dhe Finlanda, të cilat kohët e fundit kanë lëshuar manuale mbijetese në kohë lufte – duke i udhëzuar banorët të grumbullojnë ushqim dhe ujë në përgatitje për një sulm të mundshëm bërthamor.

Por a mund të mbijetohet vërtet një skenar i tillë katastrofik? Cili është konsensusi midis ekspertëve – dhe çfarë përgatitjesh duhet të ndërmarrim menjëherë?

Profesori Anthony Glees , një ekspert për çështjet e sigurisë dhe mbrojtjes dhe lektor në Universitetin e Buckingham-it, beson fuqimisht se Westminster duhet të ndjekë shembullin duke botuar një “broshurë të shkurtër dhe të shkruar mirë”, që detajon skenarë të mundshëm që do t’i ndihmonin britanikët të përgatiteshin për kushtet e kohës së luftës.

“Sigurisht, duhet theksuar që në fillim se e gjithë strategjia jonë e mbrojtjes kombëtare është parandaluese, se politika jonë e jashtme është mbrojtëse, jo sulmuese, dhe se, nëse bëhemi aq të fortë sa duam të jemi tani, falë Starmer dhe kolegëve të tij evropianë dhe falë (po!) inkurajimit të Presidentit Trump, atëherë Lufta e Tretë Botërore me siguri mund të shmanget.”

Rekomandimi i BE-së: Kit mbijetese 72-orësh

Bashkimi Evropian ka lëshuar rekomandimet e veta. Blloku u ka kërkuar të gjithë banorëve të 27 shteteve anëtare të përgatiten për 72 orë vetëizolim, duke rekomanduar që qytetarët të furnizohen me furnizime thelbësore, duke përfshirë furnizime ushqimore, ujë në shishe, elektrikë dore, shkrepëse, shkopinj energjie dhe dokumente personale të mbrojtura në një qese të papërshkueshme nga uji.

Masa, e cila është pjesë e një “strategjie gatishmërie” më të gjerë, u prezantua zyrtarisht vitin e kaluar nga Komisioneri i BE-së për Menaxhimin e Krizave, Haxha Lahbib.

Ajo theksoi se “të dish se çfarë të bësh në rast rreziku, të mendosh për skenarë të ndryshëm, është gjithashtu një mënyrë për të parandaluar panikun midis njerëzve”, duke treguar se si raftet e letrës higjienike në supermarkete mbetën bosh në fazat më të hershme të pandemisë Covid-19.

Lahbib theksoi më tej nevojën që BE-ja të krijojë një “rezervë strategjike” dhe të grumbullojë burime të tjera jetësore – duke përfshirë avionë zjarrfikës, pajisje mjekësore, energjitike dhe transporti, si dhe pajisje të specializuara për t’u përballur me kërcënimet kimike, biologjike, radiologjike dhe bërthamore.

Këto 15 gjëra do t’ju mbajnë gjallë

Ndërkohë, ata që përgatiten me përvojë për fundin e botës, të cilët i kanë kushtuar vite të tëra hedhjes së themeleve për mbijetesë, betohen për 15 gjëra kyçe që pretendojnë se mund t’ju mbajnë gjallë për një vit në një bunker – ose të paktën gjatë një muaji veçanërisht të errët në Tokë. Ato përfshijnë:

ujë i ruajtur (të paktën katër litra për person në ditë),

filtra uji portativë,

ushqim për raste urgjente,

mjete për ndezjen e zjarrit,

kompleti i ndihmës së shpejtë,

veshje të ngrohta dhe izolim,

një tendë ose mushama për strehim në raste urgjente,

thikë shumëfunksionale ose thikë mbijetese,

burime drite si një elektrik dore ose një llambë koke me bateri rezervë,

mjete navigimi si busulla dhe harta letre,

burime të lëvizshme të energjisë,

pajisje komunikimi siç është një pajisje radioje,

produkte higjienike,

dokumente të rëndësishme personale,

para të gatshme.

Si të mbroheni në shtëpi në rast sulmi?

Dr. Arnab Basu , Drejtor Ekzekutiv i Kromek Group plc, i tha Mirror:

“Nëse një sulm bërthamor do të kryhej në një qytet në Mbretërinë e Bashkuar, banorët ka të ngjarë të marrin një paralajmërim. Për ata që janë jashtë zonës së menjëhershme të shpërthimit, përparësia është që të strehohen shpejt, idealisht në pjesën më qendrore të ndërtesës. Mbyllni dritaret dhe dyert dhe ngjitini ato me shirit ngjitës për të zvogëluar hyrjen e pluhurit radioaktiv.”

“Mbushni çdo enë të mundshme me ujë, siç janë lavamanët dhe vaskat, pasi furnizimi me ujë ka të ngjarë të jetë i kontaminuar pas shpërthimit”, tha ai, duke shtuar:

“Për dy deri në tre ditët e ardhshme, qëndroni brenda, mundësisht në pjesën më qendrore të strehës suaj, larg mureve dhe dritareve të jashtme. Mbijetesa varet më pak nga ikja dhe më shumë nga mbrojtja nga pasojat e rrezatimit, kufizimi i ekspozimit dhe mbështetja në burimet e ruajtura derisa niveli i menjëhershëm i rrezatimit të fillojë të bjerë.”

Ekspertë të tjerë theksojnë se ndërtimi i marrëdhënieve me fqinjët është gjithashtu i rëndësishëm, gjë që u vërtetua pas Uraganit Katrina.

Këto janë vendet më të sigurta:

Unilad raportoi se ka 11 vende dhe ishuj në botë që kanë potencialin e rrallë për t’ju mbrojtur nga pasojat – si ato bërthamore ashtu edhe ato politike .

Antarktida

Ky mund të jetë një nga vendet më të dukshme, duke marrë parasysh se është një fushë e gjerë akulli në mes të asgjësë, pa vende të afërta. Megjithatë, ndoshta ka disa nga terrenet më të pafavorshme, kështu që ndërsa mund t’ju mbrojë nga një armë bërthamore, ndërkohë mund t’ju shndërrojë edhe në një skulpturë akulli.

Islanda

Më pas është një tjetër vend “i akullt” – Islanda. Ndonëse jo aq i akullt sa sugjeron emri i saj, klima është e ftohtë dhe e ashpër. Përveç kushteve të saj natyrore, Islanda nuk është përfshirë kurrë në një konflikt apo pushtim ushtarak modern (nuk përfshihen bastisjet e Vikingëve). Duke qenë e largët dhe e izoluar, teorikisht mund të jetë një vend për t’u tërhequr dhe për të pritur luftën.

Tuvalu

Tuvalu, një ishull i vogël me rreth 11,000 banorë i vendosur në Oqeanin Paqësor, mund të jetë një strehë e sigurt. Ideja është që për shkak të largësisë së tij, aeroplanët do të fluturojnë mbi të në vend që të jenë një shënjestër.

Argjentinë

Ndonjëherë mbijetesa në luftë varet jo vetëm nga shmangia e luftimeve, por edhe nga burimet natyrore. Argjentina ka një prodhim të madh gruri dhe kapacitet bujqësor, gjë që teorikisht do ta lejonte atë të ishte e vetëmjaftueshme edhe përballë një dimri bërthamor.

Butani

Butani e shpalli veten shtet neutral në vitin 1971. Terreni malor ofron mbrojtje natyrore, e cila mund të jetë një avantazh në rast të një kërcënimi të jashtëm.

Zelanda e Re dhe Australia

Nëse Islanda mban vendin e parë në Indeksin Global të Paqes, atëherë Zelanda e Re është e dyta, dhe Australia nuk është shumë larg. Të dyja kanë hapësira të mëdha natyrore dhe rajone malore të përshtatshme për izolim.

Zvicër

Zvicra njihet për neutralitetin e saj në çdo konflikt dhe madje nuk i erdhi në ndihmë Ukrainës kur Rusia e bombardoi. Pra, nuk ka asnjë arsye që ndonjë vend tjetër të përpiqet ta përfshijë këtë komb në një konflikt në të cilin nuk është përfshirë kurrë.

Indonezi

Ashtu si Zvicra, Indonezia ka qëndruar kryesisht larg, madje duke iu bashkuar Këshillit të Paqes kontrovers të Trump për të çuar përpara përpjekjet e saj globale për paqe.

Kili

Kili, vendi i verës dhe ushqimit fantastik, do të ishte një vend i shkëlqyer për t’u vizituar nëse do të shpërthente lufta. Me kilometra vijë bregdetare dhe një bollëk burimesh natyrore, mund të shijonit një shishe të plotë verë të kuqe ndërsa strehoheshit në vend.

Fixhi

Ashtu si Antarktida, Fixhi është larg vendeve të tjera – dhe rreth 2,700 milje nga Australia. Me pyje të gjera dhe burime minerale, ai vepron si një mburojë natyrore nga mbikëqyrja ajrore.

Afrika e Jugut

Ashtu si Kili, Afrika e Jugut është e njohur për verën dhe vreshtat e saj, por ka edhe shumë ushqim, tokë të punueshme dhe ujë të freskët. Kështu që mund t’ia dilte mbanë pa shumë pasoja. Gjithashtu, kur ishte hera e fundit që dëgjuat për përfshirjen e Afrikës së Jugut në një luftë ndërkombëtare?